Κολπική ξηρότητα και δυσφορία
Παρότι συχνά αποσιωπάται ακόμη και μεταξύ γυναικών, η κολπική ξηρότητα αποτελεί ένα από τα πιο συχνά προβλήματα γυναικείας υγείας. Η κολπική ξηρότητα επηρεάζει γυναίκες κάθε ηλικίας, με αυξημένη συχνότητα κατά την εμμηνόπαυση, και δεν αφορά μόνο τη σεξουαλική επαφή. Αντίθετα, επηρεάζει την καθημερινή άνεση, την αυτοπεποίθηση και τη συντροφική σχέση, καθώς η δυσφορία και ο πόνος συχνά οδηγούν σε μείωση της σεξουαλικής επιθυμίας.
Τι είναι η κολπική ξηρότητα;
Τι σημαίνει φυσιολογική κολπική υγρασία;
Ο κόλπος διαθέτει φυσικούς μηχανισμούς λίπανσης που διατηρούν τον βλεννογόνο ελαστικό, υγιή και ανθεκτικό. Τα οιστρογόνα διαδραματίζουν καθοριστικό ρόλο σε αυτή τη διαδικασία, καθώς ενισχύουν την αιμάτωση και τη φυσική υγρασία του κολπικού ιστού.
Ωστόσο, όταν η υγρασία μειώνεται σημαντικά, εμφανίζεται η κολπική ξηρότητα. Σε αυτή την περίπτωση, ο κολπικός ιστός γίνεται πιο λεπτός, πιο ευαίσθητος και πιο επιρρεπής σε ερεθισμούς και μικροτραυματισμούς.
Ποια είναι τα συχνότερα συμπτώματα της κολπικής ξηρότητας;
Πώς καταλαβαίνει μια γυναίκα ότι κάτι δεν πάει καλά; Η έγκαιρη αντιμετώπιση της κολπικής ξηρότητας βελτιώνει σημαντικά τη σεξουαλική ζωή και την ποιότητα ζωής
Η κολπική ξηρότητα εκδηλώνεται με συμπτώματα που διαφέρουν σε ένταση και διάρκεια. Συχνότερα περιλαμβάνει:
-
αίσθημα ξηρότητας ή «τραβήγματος»
-
καύσο ή τσούξιμο στον κόλπο
-
πόνο κατά τη σεξουαλική επαφή (δυσπαρευνία)
-
κνησμό ή ερεθισμό
-
μικροτραυματισμούς ή ελαφρά αιμορραγία
Επιπλέον, τα συμπτώματα συχνά επιδεινώνονται κατά τη διάρκεια ή μετά τη σεξουαλική επαφή. Ως αποτέλεσμα, πολλές γυναίκες αρχίζουν να αποφεύγουν το σεξ, ενώ σε βάθος χρόνου μπορεί να οδηγηθούν ακόμη και σε πλήρη άρνηση της σεξουαλικής επαφής.
Κολπική ξηρότητα και ορμονικές αλλαγές
Γιατί η εμμηνόπαυση παίζει τόσο σημαντικό ρόλο;
Κατά την εμμηνόπαυση, τα επίπεδα των οιστρογόνων μειώνονται αισθητά. Έτσι, ο κολπικός βλεννογόνος χάνει σταδιακά την ελαστικότητα και τη φυσική του υγρασία, γεγονός που αυξάνει τη δυσφορία και τον πόνο.
Ωστόσο, η κολπική ξηρότητα δεν αφορά μόνο τις μετεμμηνοπαυσιακές γυναίκες.
Μπορεί να εμφανιστεί και πριν την εμμηνόπαυση;
Ναι — και αυτό έχει ιδιαίτερη σημασία.
Η κολπική ξηρότητα μπορεί να εμφανιστεί:
-
στην περιεμμηνόπαυση
-
σε γυναίκες που λαμβάνουν συγκεκριμένα φάρμακα
Επομένως, δεν πρόκειται αποκλειστικά για «πρόβλημα ηλικίας», αλλά για ένα πολυπαραγοντικό ζήτημα γυναικείας υγείας.
Άλλα αίτια κολπικής ξηρότητας
Ποιοι παράγοντες, πέρα από τις ορμόνες, επηρεάζουν την κολπική υγεία;
Φάρμακα και ιατρικές θεραπείες
Ορισμένα φάρμακα, όπως:
-
αντικαταθλιπτικά
-
αντιισταμινικά
-
ορμονικά αντισυλληπτικά
μπορούν να μειώσουν τη φυσική κολπική λίπανση.
Στρες και ψυχολογικοί παράγοντες
Το χρόνιο στρες επηρεάζει άμεσα το ορμονικό σύστημα. Έτσι, μειώνει τη σεξουαλική διέγερση και, κατ’ επέκταση, την κολπική υγρασία.
Ιατρικές καταστάσεις
Αυτοάνοσα νοσήματα, θεραπείες για καρκίνο ή ακτινοθεραπεία επηρεάζουν επίσης τον κολπικό ιστό και τη λειτουργικότητά του.
Πώς επηρεάζει η κολπική ξηρότητα τη σεξουαλική ζωή;
Είναι μόνο θέμα άνεσης;
Όχι. Η κολπική ξηρότητα επηρεάζει άμεσα τη σεξουαλική λειτουργία και τη libido.
Συγκεκριμένα:
-
ο πόνος οδηγεί σε αποφυγή της επαφής
-
η αποφυγή μειώνει τη σεξουαλική επιθυμία
-
η μειωμένη επιθυμία επηρεάζει τη συντροφική σχέση
Παράλληλα, πολλές γυναίκες βιώνουν ενοχές, ντροπή ή φόβο ότι «κάτι δεν πάει καλά» με το σώμα τους.
Πότε πρέπει μια γυναίκα να ζητήσει συμβουλευτική συνεδρία;
Πότε η κολπική ξηρότητα παύει να είναι παροδική;
Όταν τα συμπτώματα:
-
επιμένουν
-
επηρεάζουν την καθημερινότητα
-
προκαλούν πόνο ή έντονη δυσφορία
τότε η αναζήτηση βοήθειας από επαγγελματία υγείας είναι απαραίτητη.
Ο ειδικός μπορεί να:
-
αξιολογήσει τον κολπικό ιστό
-
αποκλείσει λοιμώξεις
-
προτείνει εξατομικευμένη θεραπευτική προσέγγιση
Θεραπευτικές επιλογές για την κολπική ξηρότητα
Υπάρχουν λύσεις; Ναι — και μάλιστα πολλές.
Μη ορμονικές λύσεις
Οι μη ορμονικές επιλογές αποτελούν συχνά την πρώτη γραμμή αντιμετώπισης:
-
Κολπικά λιπαντικά: προσφέρουν άμεση ανακούφιση κατά τη σεξουαλική επαφή
-
Κολπικά ενυδατικά: χρησιμοποιούνται συστηματικά και βελτιώνουν τη συνολική υγρασία του ιστού
Επιπλέον, δεν επηρεάζουν τα ορμονικά επίπεδα.
Ορμονικές θεραπείες
Όταν η αιτία είναι ορμονική, τα τοπικά οιστρογόνα αποτελούν ιδιαίτερα αποτελεσματική λύση.
Δρουν:
-
τοπικά
-
με ελάχιστη συστηματική απορρόφηση
-
βελτιώνοντας άμεσα την ποιότητα του κολπικού ιστού
Η κολπική ξηρότητα έχει θεραπευτικές λύσεις
Η κολπική ξηρότητα δεν είναι ούτε σπάνια ούτε ασήμαντη. Αντίθετα, επηρεάζει ουσιαστικά τη γυναικεία υγεία, τη σεξουαλική ζωή και την ποιότητα ζωής.
Η σωστή διάγνωση της κολπικής ξηρότητας επιτρέπει την επιλογή της κατάλληλης θεραπείας
Το μήνυμα είναι ξεκάθαρο:
υπάρχουν λύσεις, υπάρχει γνώση και υπάρχει βοήθεια.
Η σωστή ενημέρωση και ο ανοιχτός διάλογος με τον επαγγελματία υγείας αποτελούν το πρώτο βήμα για άνεση, αυτοπεποίθηση και καλύτερη καθημερινότητα.
Κωνστανίνα Νούσια, Μαία
HEALTH COACH
dnousia@yahoo.gr