Φολικό οξύ, ο σούπερ ήρωας της εγκυμοσύνης!

Γράφει η Μαρία Τσαπρούνη, Φαρμακοποιός MSc

Η λήψη φολικού οξέος πριν τη σύλληψη και κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης σας σε
συνδυασμό με ισορροπημένη διατροφή μπορεί να σας βοηθήσει να φέρετε στον κόσμο ένα
υγιέστατο μωράκι!
Τι είναι το φολικό οξύ;
Το φολικό ή φυλικό οξύ είναι μια βιταμίνη που ανήκει στο σύμπλεγμα υδατοδιαλυτών
βιταμινών Β (βιταμίνη Β9). Ο ανθρώπινος οργανισμός δεν μπορεί να τη συνθέσει και έτσι
πρέπει να την λαμβάνουμε μέσω της διατροφής. Βρίσκεται σε αφθονία στα φυλλώδη
λαχανικά, τα φασόλια, το συκώτι ενώ πιο ενισχυμένες τροφές είναι τα δημητριακά και το
ψωμί.
Γιατί το φολικό όξύ είναι απαραίτητο;
Εάν είστε ή σχεδιάζετε να μείνετε έγκυος είναι πολύ σημαντικό να λαμβάνετε επαρκή
ποσότητα από αυτόν τον σούπερ ήρωα! Είναι απαραίτητο για την σύνθεση και την
επιδιόρθωση του DNA αλλά και για την ταχεία ανάπτυξη των κυττάρων του πλακούντα κ
του αναπτυσσόμενου εμβρύου και αργότερα του νεογνού. Επίσης συμβάλλει στην παραγωγή
ερυθρών αιμοσφαιρίων και δρα προληπτικά ως προς την αναιμία.
Το πιο σημαντικό που κάνει όμως για το μωρό σας είναι η πρόληψη βλαβών του νευρικού
σωλήνα (neural tube defects NTD)– σοβαρές βλάβες της σπονδυλικής στήλης όπως η
δισχιδής ράχη (spina bifida) και του εγκεφάλου όπως η ανεγκεφαλία (anencephaly).
Οι αναπτυξιακές αυτές ανωμαλίες εμφανίζονται πολύ νωρίς στην εγκυμοσύνη (τις πρώτες
3-4 εβδομάδες κύησης) πριν ακόμα η έγκυος επιβεβαιώσει το χαρμόσυνο γεγονός! Αυτός
είναι ο λόγος που η Αμερικάνικη Ενωση Μαιευτήρων – Γυναικολόγων (ACOG) συστήνει όλες οι γυναίκες σε αναπαραγωγική ηλικία να λαμβάνουν 400mcg φολικού την ημέρα.
Σύμφωνα μάλιστα με το Αμερικάνικο Κέντρο Ελέγχου Ασθενειών κ Πρόληψης (ACDCP), οι
γυναίκες που λαμβάνουν τη συνιστώμενη δοσολογία φολικού οξέος για τουλάχιστον ένα
μήνα πριν τη σύλληψη και καθ’ όλο το πρώτο τρίμηνο της εγκυμοσύνης, μειώνουν τις
πιθανότητες για βλάβες στο νευρικό σωλήνα του εμβρύου έως και 70%!
Έρευνες, επίσης, δείχνουν ότι μπορεί να βοηθήσει στην πρόληψη και άλλων ανωμαλιών όπως η σχιστία του χείλους (λαγωχειλία) και η σχιστία της υπερώας (λυκόστομα) αλλά κάποιες μορφές καρδιακής βλάβης. Μπορεί επίσης να μειώσει την πιθανότητα για εμφάνιση προεκλαμψίας (σοβαρή μορφή υπέρτασης που εμφανίζει περίπου 5% των εγκύων).
Πόσο φολικό οξύ χρειάζεστε;
Η συνιστώμενη ημερήσια δόση είναι 400 μικρογραμμάρια (400mcg) ιδανικά αρχίζοντας
τουλάχιστον ένα μήνα πριν τη σύλληψη. Εάν μόλις μάθατε ότι είστε έγκυος, αλλά δεν έχετε
ήδη ξεκινήσει να παίρνετε φολικό μην αγχώνεστε! Ξεκινήστε το από σήμερα…

 

Ποια ώρα της ημέρας είναι καλύτερα να το παίρνετε;
Οπως είπαμε παραπάνω το φολικό ανήκει στις υδατοδιαλυτές βιταμίνες που σημαίνει ότι
είναι καλύτερα να λαμβάνεται περίπου 1 ώρα πρίν το φαγητό καθώς το λιπαρό περιβάλλον
των τροφών δυσχεραίνει την απορρόφησή του. Μια καλή ιδέα για να μην ξεχνάτε να το
παίρνετε είναι να το έχετε δίπλα στο κρεβάτι σας με ένα ποτήρι νερό κ να είναι το πρώτο
πράγμα που θα κάνετε μόλις ξυπνήσετε!
 Σε ποιες περιπτώσεις χρειάζεστε περισσότερο φολικό οξύ;
Κάποιες γυναίκες χρειάζονται μεγαλύτερη ημερήσια δόση φολικού δηλαδή έως και 5.000
mcg (5 mg). Ο γιατρός ή η μαία σας θα αξιολογήσει αυτή την ανάγκη αλλά συνοπτικά είναι
πιθανό να χρειάζεστε μεγαλύτερη δόση εάν:
  • Είχατε ιστορικό εγκυμοσύνης με βλάβες του νευρικού σωλήνα (NTD)
  • Εσείς ή ο σύντροφος έχετε NTD
  • Λαμβάνετε συγκεκριμένη αντί-επιληπτική αγωγή (καρβαμαζεπίνες, βαλπροικό οξύ) αντιβιοτική αγωγή (σουλφοναμίδες) ή μεθοτρεξάτη καθώς ανταγωνίζονται τη δράση του φυλικού οξέος. Σε κάθε περίπτωση ο γιατρός ή η μαία σας θα πρέπει να γνωρίζει πλήρως την όποια φαρμακευτική αγωγή λαμβάνετε.
  • Έχετε κοιλιοκάκη ή άλλη διαταραχή που επηρεάζει την απορρόφηση ουσιών (όπως φλεγμονώδης πάθηση του εντέρου) ή διαβήτη.
  • Έχετε δείκτη μάζας σώματος (ΒΜΙ)>/= 30
  • Έχετε δρεπανοκυτταρικη αναιμία ή θαλασσαιμία
  • Έχετε δίδυμη κύηση ( 1mg συνιστώμενη δόση).
Να θυμάστε πως εκτός από τις βιταμίνες σας και την καλή διατροφή στην εγκυμοσύνη
χρειάζεστε καλή ψυχολογία οπότε βρείτε μια δραστηριότητα που να σας κάνει
χαρούμενες γιατί:
ΧΑΡΟΥΜΕΝΗ ΜΑΜΑ= ΧΑΡΟΥΜΕΝΑ ΠΑΙΔΙΑ!
Πηγές