Κέντρα Φυσικού Τοκετού – birth centers

Γράφει η Κωνσταντίνα Νούσια

 

Το Υπουργείο Υγείας χρειάζεται επειγόντως μια *καισαρική* τομή

 

Πόσο αναγκαία είναι η δημιουργία τους στην Ελλάδα του σήμερα;

Γράφει η Κωνσταντίνα Νούσια,

Μαία MSc εξειδικευμένη στον φυσιολογικό τοκετό μετά από καισαρική ΦΥΤΜΑΚ/VBAC

 

Τι είναι τα Κέντρα Φυσικού Τοκετού;

Τα Κέντρα Φυσικού Τοκετού σύμφωνα με την Αμερικανική Ένωση Κέντρων Φυσικού Τοκετού – American Association of Birth Centers, αποτελούν δομές υγείας στις οποίες διεξάγεται ο φυσικός τοκετός, ενώ η φροντίδα που παρέχεται ακολουθεί το μαιοκεντρική μοντέλο παρακολούθησης τόσο στην κύηση όσο και στον τοκετό. Τα Κέντρα Φυσικού Τοκετού, είναι ανεξάρτητες και όχι νοσοκομειακές δομές. Ωστόσο είναι ενσωματωμένα στο εθνικό σύστημα υγείας και ακολουθούν τις επίσημες κατευθυντήριες οδηγίες. Δίνουν έμφαση στην πρόληψη, την ευαισθησία, την ασφάλεια, την ορθή χρήση των κατάλληλων μαιευτικών πρακτικών και παράγουν την βέλτιστη αναλογία χαμηλού κόστους στις παρεχόμενες  υπηρεσίες τόσο  στην προγεννητική περίοδο αλλά και στον τοκετό.

Το Κέντρο Φυσικού Τοκετού λειτουργούν  στην Ευρώπη και στην Αμερική δεκαετίες τώρα, όπου έχουν διενεργηθεί  μεγάλες έρευνες οι οποίες καταδεικνύουν  το χαμηλό ποσοστό  αναγκαιότητας για καισαρική τομή  και  αναίτιων παρεμβάσεων  κατά τον τοκετό Οι μαίες είναι οι επαγγελματίες υγείας που υποστηρίζουν τις δομές αυτές, στοχεύοντας  στον σεβασμό και στην υποστήριξη του δικαιώματος της γυναίκας στην λήψη απόφασης- μετά από ενημέρωση- σε ότι έχει να κάνει με την δική της φροντίδα υγείας και τη φροντίδα υγείας προς το παιδί της. Η εν λόγω περιγεννετικη  φροντίδα βασίζεται στις αξίες και τις κοινωνικο-οικονομικο-θρησκευτικες  πεποιθήσεις της. Η οικογένεια του ζευγαριού είναι ευπρόσδεκτη στα κέντρα φυσικού τοκετού να παρίσταται και να συμμετέχει στην εγκυμοσύνη, τον τοκετό και τη λοχεία.

Πιο αναλυτικά, στο Κέντρα Φυσικού Τοκετού παρέχονται οι εξής υπηρεσίες:

  1. Πριν την κύηση (συμβουλευτική σε θέματα γυναικείας υγείας, οικογενειακός προγραμματισμός)
  2. Κατά τη διάρκεια της κύησης (μαιοκεντρική παρακολούθηση κύησης, προετοιμασία τοκετού και μητρότητας)
  3. Παρακολούθηση και διεξαγωγή τοκετού χαμηλού κινδύνου
  4. Μεταγεννητική παρακολούθηση λεχωίδας (θηλασμός, συμβουλευτική στην φροντίδα του νεογνού )

 

Η Ελλάδα κατέχει την θλιβερή πρωτιά σε καισαρικές τομές, οι οποίες καταδεικνύονται σε οικονομικό βαμπίρ για τα ασφαλιστικά μας ταμεία. Η πρωτιά στις καισαρικές είναι η κορυφή του παγόβουνου που δείχνει το ιατρικοποίηση στη χώρα μας. Δυστυχώς, παρά τις συστάσεις του Παγκοσμίου Οργανισμού για τη μείωση των καισαρικών, το Υπουργείο Υγείας ακόμη δεν έχει φτιάξει ένα εθνικό πρόγραμμα δράσης. Αντιθέτως, φαίνεται ότι την τελευταία διετία οι καισαρικές τομές έχουν αυξητική τάση. Χαρακτηριστικά είναι τα ποσοστά  σε διαφορά δημόσια μαιευτήρια τα έτη 2015-2016:

 

 

Γιατί να δημιουργηθούν;

Σύμφωνα με διεθνείς οργανισμούς υγείας (NHS), τα νοσοκομεία δεν είναι η πιο ασφαλής επιλογή για τους τοκετούς χαμηλού κινδύνου. Μάλιστα, αναφέρεται ότι για το 40% των τοκετών που λαμβάνουν χώρα σε κλινικές δομές, θα ήταν ασφαλέστερη αν είχε γίνει  επιλογή κάποιου άλλου περιβάλλοντος από το ζευγάρι. Αντίθετα, ο τοκετός στα Κέντρα Φυσικού Τοκετού εμφανίζει χαμηλότερα ποσοστά αναίτιων παρεμβάσεων, χαμηλό κόστος για τα ασφαλιστικά ταμεία και μεγαλύτερη ικανοποίηση των οικογενειών.

Η διεξαγωγή των τοκετών χαμηλού κινδύνου στο Κέντρα Φυσικού Τοκετού θεωρείται ασφαλέστερη, καθώς οι επίτοκοι και τα νεογνά δεν εκτίθενται στον κίνδυνο των ιδιαίτερα αυξημένων στη χώρα μας, ποσοστών ενδονοσοκομειακών λοιμώξεων.

Η διεξαγωγή τοκετών σε Κέντρα Φυσικού Τοκετού είναι δυνατόν να ελαφρύνει το κόστος των τοκετών, καθώς απαιτεί τα ελάχιστα των υλικών και του χρόνου νοσηλείας. Επιπροσθέτως, δημιουργεί νέες θέσεις εργασίας.

 

Πόσο ασφαλής είναι ο τοκετός σε Κέντρα Φυσικού Τοκετού;

Σύμφωνα με μεγάλη έρευνα (Stapleton S., 2013), στην οποία συμμετείχαν 79 Κέντρα Φυσικού Τοκετού, στα οποία εφαρμόζεται μαιοκεντρικό μοντέλο, ελήφθησαν δεδομένα από 15,574 γυναίκες, οι οποίες κρίθηκαν κατάλληλες (δηλαδή, αποτελούσαν επιτόκους χαμηλού κινδύνου) στα εν λόγω κέντρα. Το 84% των γυναικών γέννησαν φυσιολογικά στα Κέντρα Φυσικού Τοκετού. Ένα 4% των γυναικών, μετέβησαν σε κλινική δομή πριν την εισαγωγή τους στο Κέντρο, ενώ ένα 12% μετέβη σε κλινική δομή μετά την εισαγωγή του στο Κέντρο. Ανεξάρτητα με τον χώρο στον οποίο ολοκληρώθηκε ο τοκετός, το 93% (9 στις 10 γυναίκες) των γυναικών είχαν αυτόματη έναρξη τοκετού που οδήγησε σε φυσιολογικό τοκετό, 1% είχε υποβοηθούμενο κολπικό τοκετό (χρήση βεντούζας/ εμβρυουλκίας) και 6% γέννησαν με καισαρική τομή.

Από τις γυναίκες που γέννησαν στο Κέντρο Φυσικού Τοκετού, το 2,4% των λεχωίδων και το 2,6% των νεογνών χρειάστηκε να μεταβεί σε κλινική δομή αμέσως μετά τον τοκετό. Οι περισσότερες διακομιδές δεν ήταν επείγουσες. Δεν υπήρχε κανένας θάνατος μητέρας. Ενώ η νεογνική θνησιμότητα ανήλθε σε ποσοστό 0,40/1000 και δεν διαφέρει από το αντίστοιχο ποσοστό που εμφανίζεται εντός νοσοκομείου.

Αντίστοιχα αποτελέσματα αναφέρονται και σε παλαιότερη έρευνα που διεξήχθη στο Ηνωμένο Βασίλειο (Rooks et al., 1989), αλλά και σε πρόσφατη (Brocklehurst P. Et al. 2011). Οι προαναφερόμενες έρευνες υποστηρίζουν ότι ο τοκετός σε Κέντρο Φυσικού Τοκετού, αφενός δεν έχει διαφορά ως προς τους δείκτες προγεννητικής θνησιμότητας (μάλιστα τα ποσοστά που αφορούν στην μητρική θνησιμότητα είναι χαμηλότερα), ενώ παράλληλα συντελεί στη μείωση των αναίτιων παρεμβάσεων.

Η επιλογή του τοκετού σε Κέντρο Φυσικού Τοκετού, έχει συμπεριληφθεί στου στόχους του Εθνικού Συστήματος Υγείας των ΗΠΑ, προκειμένου να μειωθούν οι καισαρικές τομές (Happy People – 2020)

Πλέον στις περισσότερες χώρες του κόσμου, υπάρχει κανονιστικό πλαίσιο που διέπει τη λειτουργεία Κέντρων Φυσικού Τοκετού, ενώ οι διεθνείς οργανισμοί έχουν εκδώσει κατευθυντήριες οδηγίες που αφορούν σε τοκετούς στα συγκεκριμένα περιβάλλοντα (NICE, NHS).

Τα Κέντρα Φυσικού Τοκετού αποτελούν τον χώρο στον οποίο η επιστημονική γνώση συναντά τον σεβασμό προς τη φυσική διαδικασία. Η πλειοψηφία των γυναικών που θα επιλέξει τον τοκετό σε κάποιο τέτοιο Κέντρο, θα βιώσει την έλευση του παιδιού της ως μια θετική εμπειρία. Κατόπιν όλων αυτών η δημιουργία κέντρων φυσικού τοκετού στην Ελλάδα αποτελεί επιτακτική ανάγκη και ως νέες δομές θα πρέπει να νομοθετηθούν άμεσα από το Υπουργείο Υγείας κάνοντας αν χρειαστεί μια επείγουσα *καισαρική *τομή …

Πρώτη δημοσίευση naftemporiki.gr