Η μαία σε ρόλο…φύλακα αγγέλου της εγγύου

Γράφει η Κωνσταντίνα Νούσια, μαία ΜSc

Έγκυος και μαία

Ο φυσιολογικός τοκετός είναι ο πιο ασφαλής τρόπος τοκετού, σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας (Π.Ο.Υ) και αναφέρει ότι το 85% των τοκετών πρέπει να καταλήγει σε κολπικό τοκετό. Ποιος ο ρόλος των μαιών στον τοκετό; Γράφει για το ert.gr η Κωνσταντίνα Νούσια, ειδικευμένη μαία στον φυσιολογικό τοκετό μετά από καισαρική τομή (ΦΥ.Τ.Μ.Α.Κ.)

Ως φυσικό φαινόμενο εξελίσσεται με μηχανισμούς που τόσο το σώμα της επίτοκου διαθέτει, αλλά και το έμβρυο έχει την δυναμική να εκτελέσει τις σωστές κινήσεις και να κατέλθει εν τέλει στον πυελογεννητικό σωλήνα και να γεννηθεί φυσιολογικά.

Γιατί φυσιολογικός τοκετός;

Με τον φυσιολογικό τοκετό το νεογέννητο απολαμβάνει όλα τα θετικά ευεργετήματα του κολπικού τοκετού, όπως είναι η αποίκιση του πεπτικού συστήματος από το μη παθογόνο μικροβίωμα του κόλπου της μητέρας και η άμεση ενεργοποίηση του ανοσοποιητικού του συστήματος, την αφύπνιση των εγκεφαλικών κέντρων από το στρες του τοκετού, την απώθηση του υγρού από τους πνεύμονες κ.ά.

Ο μέσος όρος ωρών που χρειάζονται για να ολοκληρωθεί η διαδικασία του κολπικού τοκετού, σε αυθόρμητη έναρξη τοκετού, είναι 18-24 ώρες στην πρωτότοκο. Στην πρόκληση τοκετού μπορεί να υπερβεί και τις 48 ώρες και θα πρέπει οι έγκυοι να ενημερωθούν και ταυτόχρονα να εκπαιδευτούν από τις μαίες για το τι θα πρέπει να περιμένουν κατά τη διάρκεια αυτών των ωρών.

Στα μαθήματα ενεργητικού – ανώδυνου τοκετού θα διδαχθούν και θα λύσουν απορίες όπως πώς θα νιώσουν τις συστολές στο σώμα τους, πώς θα μπορέσουν να διαχειριστούν τον πόνο κατά τη διάρκεια της διαστολής του τραχήλου και καθόδου της κεφαλής του εμβρύου με φυσικές μεθόδους (όπως αναπνοές και αλλαγή θέσεων) και θα κατανοήσουν ότι ο τοκετός είναι ένα υπέροχο φυσικό φαινόμενο που συντελείται εδώ και χιλιάδες χρόνια σε όλα τα μήκη και πλάτη του πλανήτη μας και είναι μια ασφαλής διαδικασία από μόνη της, στην πλειονότητα των περιπτώσεων.

Σημεία έναρξης τοκετού

Η έναρξη του τοκετού του μωρού σας καθορίζεται από τρία σημεία, όπου ένα θα συμβεί και θα ακολουθήσουν και τα υπόλοιπα. Αυτά είναι:

  • Συστολές του μυός της μήτρας. Με το πέρας των ωρών εδραιώνονται και επαναλαμβάνονται σε τακτά χρονικά διαστήματα. Στην ενεργή φάση που ορίζεται μετά τα 6 εκ. θα συμβαίνει συστολή (με ελάχιστη συχνότητα) κάθε 3-4 λεπτά.
  • Ρήξη υμένων του αμνιακού σάκου. Αυτό το φαινόμενο δεν δηλώνει πάντα άμεση έναρξη του τοκετού.
  • Συστολές του μυομητρίου σαν πόνοι περιόδου, που συνοδεύονται από την εμφάνιση βλεννών ( απόπτωση της βλέννας που φράζει το τραχηλικό πώμα) και κηλίδες αίματος από την εξάλειψη και διαστολή του τραχήλου. Λογική και ασφαλής η επιλογή να σας αναλάβει μαία για φυσιολογικό τοκετό.

Ο ρόλος των μαιών

Οι μαίες, σύμφωνα με το άρθρο 2 του ΠΔ 349/14-6-1989, θεωρούνται οι επαγγελματίες υγείας που μπορούν στα ειδικά καθήκοντα, μεταξύ άλλων, να:

  • διαγνώσουν την εγκυμοσύνη και να κάνουν κλινική παρακολούθηση της φυσιολογικής εγκυμοσύνης,
  • να καταγράψουν και να δώσουν συμβουλευτικά οδηγίες για τις απαραίτητες εργαστηριακές εξετάσεις,
  • να δώσουν οδηγίες στον τομέα της υγιεινής και της διατροφής,
  • να καταρτίσουν πρόγραμμα προετοιμασίας γονέων για τον μελλοντικό τους ρόλο και να προετοιμάσουν την έγκυο για τον φυσικό τοκετό (ψυχοπροφυλακτική),
  • να παρακολουθήσουν, να φροντίσουν, να προετοιμάσουν και να βοηθήσουν την επίτοκο κατά τον τοκετό,
  • να ελέγχουν την κατάσταση του εμβρύου,
  • να εκτελούν και να περνούν σε διαδικασία συρραφής περινέου όπου χρειάζεται, και μέχρι ρήξεως ΙΙ βαθμού,
  • να εκτελούν τοκετό επί ισχιακής προβολής σε περίπτωση ανάγκης και αν απουσιάζει μαιευτήρας,
  • να παρακολουθούν και να φροντίζουν στο μαιευτήριο/νοσοκομείο τη λεχώνα, αλλά και στο σπίτι, έως και 6 εβδομάδες,
  • να παρακολουθούν και να φροντίζουν το νεογέννητο ώς την 28η ημέρα,
  • να βοηθούν και να καθοδηγούν τη μητέρα στον μητρικό θηλασμό, και
  • να συνταγογραφούν φάρμακα, βιταμίνες, σίδηρο, σπασμολυτικά, πεθιδίνη, μητροσυσταλτικά, μητροσυσπαστικά και τοπικά αναισθητικά.

Στοιχεία που βασίζονται σε μετανάλυση 28 μεγάλων κλινικών ερευνών δείχνουν:

  • ότι η μαιοκεντρική παρακολούθηση και διεξαγωγή του τοκετού από μαία έχει λιγότερες πιθανότητες να οδηγηθεί ο τοκετός σε καισαρική τομή,
  • περισσότερους στατιστικά φυσιολογικούς τοκετούς μετά από καισαρική (ΦΥ.Τ.Μ.Α.Κ- vbac ) και την ίδια ή καλύτερη μεταγεννητική πορεία της μητέρας και του νεογνού (Coalition for Improving Maternity Services Expert Work Group).
  • Επίσης, με βάση μελέτες και έρευνες που δημοσιεύονται στην βάση δεδομένων της Cochrane Pregnancy and Childbirth Group, διαπιστώνεται ότι στην πλειονότητα των εγκύων θα έπρεπε να προσφέρεται η μαιοκεντρική παρακολούθηση.

Πρώτη δημοσίευση: http://www.ert.gr/dimosio-vima/arthrografia/mees-filakas-agelos-egyon/